اصلاح آیین‌‌نامه اجرایی قانون نحوه رسیدگی به تخلفات و اخذ جرائم رانندگی

هیئت وزیران در جلسه مورخ ۱۳۵۴/۷/۵ در اجرای ماده 16 قانون نحوه رسیدگی به تخلفات و اخذ جرائم رانندگی مصوب 30 خردادماه 1350 آیین‌ نامه اجرایی قانون مزبور را بشرح زیر اصلاح نمودند:

1 ـ به ماده 2 تبصره زیر اضافه میشود: تبصره ـ در شهر تهران جرائم مربوط به تخلف از مقررات راهنمائی و رانندگی طبق جدولهای (الف ـ ب ـ ج ـ د ـ هـ ـ و ـ ز) ضمیمه میباشد.

2 ـ به ماده 3 تبصره زیر اضافه میگردد: تبصره ـ در شهر تهران قبض رسیدی که در قبال وصول جرائم رانندگی داده میشود طبق نمونه‌ای خواهد بود که از طرف شهرداری پایتخت تهیه و در اختیار اداره راهنمائی و رانندگی تهران گذارده میشود.

3- به ماده 7 تبصره زیر اضافه میشود: تبصره ـ در شهر تهران شماره حساب در بانک ملی ایران برای دریافت جرائم نقدی توسط شهرداری پایتخت افتتاح و باطلاع عامه خواهد رسید.

4ـ به ماده 8 تبصره زیر اضافه میگردد: تبصره ـ در شهر تهران راننده متخلف میتواند جز در مورد تخلفات مندرج در جدول نمرات منفی تخلفات که باید برای پرداخت جریمه شخصاً و با در دست داشتن گواهینامه رانندگی بیکی از شعب اجرائیات اداره راهنمائی و رانندگی مراجعه کند بوسیله شخص دیگری جریمه خود را بحساب بانکی پرداخت کند.

5 ـ به ماده 14 تبصره زیر اضافه میشود: تبصره ـ در شهر تهران اداره راهنمائی و رانندگی میتواند گواهینامه رانندگانی را که ظرف مدت یک سال دارای ده نمره منفی باشند برای مدت یک ماه ضبط نماید.

6ـ ماده 16 بشرح زیر اضافه میگردد: ماده 16ـ کلیه اختیاراتی که در آیین‌ نامه اجرائی قانون نحوه رسیدگی به تخلفات و اخذ جرائم رانندگی به شهربانی کشور داده شده است در تهران به شهرداری پایتخت واگذار میشود.

7ـ ماده 17 بشرح زیر اضافه میشود: ماده 17ـ هر کس با باز کردن قفل مخصوص وسایل نقلیه‌ای که از طرف اداره راهنمائی و رانندگی متوقف شده است برانندگی با آن اقدام کند و یا محل آن را تغییر دهد به پنج هزار ریال جزای نقدی محکوم میشود.

جرائم دویست ریالی جدول‌ الف 1 ـ عبور عابر پیاده از محلهای غیر مجاز سواره رو و همچنین از طول خیابانهائی که دارای پیاده رو است. 2 ـ دست گرفتن دوچرخه سوار بوسیله نقلیه در حال حرکت. 3 ـ آویزان شدن از وسیله نقلیه در حال حرکت. 4 ـ سوار کردن مسافر روی بار. 5 ـ یدک کشی یا حمل بار بوسیله دوچرخه و دوچرخه موتوردار. 6 ـ سوار کردن هر نفر مسافر یا سرنشین اضافی. 7 ـ عبور وسائل نقلیه کندرو در محلهای ممنوع. 8 ـ بکار انداختن چرخهای بلبرینگی. 9 ـ هر کس بهر وسیله عبور و مرور را مختل نماید. 10 ـ حمل باری که موجب ناراحتی مسافرین گردد. 11 ـ دو ترکه سواری با دوچرخه پائی. 12 ـ حرکت دادن یا رها نمودن دامها و پرندگان در معابر. 13 ـ عدم توجه باخطار و تذکر پلیس راهنمائی. 14 ـ نشاندن مسافر در طرف راست و چپ راننده اتوبوس. 15 ـ روشن نکردن چراغ در موقع لزوم. 16 ـ باز کردن در وسیله نقلیه بدون رعایت احتیاط از طرف سرنشین یا راننده در حال حرکت و حین توقف. 17 ـ سوار شدن بوسیله نقلیه و پیاده شدن از آن در حال حرکت (در اتوبوس‌ ها کمک راننده و در سایر وسائل نقلیه مرتکب مقصر است). 18 ـ حمل اشیاء کثیف و‌ آلوده و حیوانات با وسیله نقلیه عمومی‌ که اختصاص باینکار داده نشده باشد. 19 ـ حمل بار و اشیاء طویل بوسیله موتور سیکلت. 20 ـ هرگونه دخالتی که اجرای مقررات راهنمائی را تغییر داده و یا خنثی و یا مختل سازد. 21 ـ راندن وسائط غیر موتوری در پیاده رو. 22 ـ سوار کردن سر نشین یا مسافر در سمت چپ یا راست راننده در وسایل نقلیه موتوری که فرمان آنها به ترتیب در سمت چپ یا راست قرار دارد. 23 ـ حمل اشیاء به نحوی که قسمتی از آن از عرض وسیله نقلیه خارج شود. 24 ـ راندن دوچرخه موتوردار در پیاده روها. 25 ـ راندن موتور سیکلت و دوچرخه موتوردار و دوچرخه پائی در حال رها کردن فرمان. 26 ـ نداشتن تجهیزات ایمنی از قبیل زنگ یا ترمز یا چراغ جلو یا چراغ عقب دوچرخه پائی و دوچرخه موتوردار. 27 ـ سوار کردن اطفال کمتر از 5 سال بدون مراقب یا وسائل حفاظتی در صندلی جلو اتومبیل. 28 ـ راندن موتور سیکلت و دوچرخه و دوچرخه موتوردار در مواقع لغزنده بودن جاده و خیابان. 29 ـ دو ترکه سواری با موتور سیکلت یا دوچرخه. 30 ـ سوار کردن مسافر با داشتن مسافر قبلی. 31 ـ بازگذاشتن در وسیله نقلیه در سمت سواره رو.

جرائم پانصد ریالی جدول ب

1 ـ قصور در بکار بردن وسائل اخباری از قبیل مثلث شبرنگ و چراغ چشمک زن باطری دار در جلو و عقب وسیله نقلیه متوقف در روی جاده. 2 ـ نداشتن شماره جلو. 3 ـ عدم رعایت فاصله قبل و بعد از سبقت در صورتی که منجر به تصادف گردد. 4 ـ یدک کشی وسیله نقلیه بر خلاف مقررات و بدون رعایت احتیاط.

5 ـ حمل مسافر روی بار.

[کان لم یکن شدن تخلف مندرج در ردیف ۵ از جدول (ب) جرائم پانصد ریالی تخلفات رانندگی]

6 ـ عدم رعایت مقررات حمل بار مندرج در آیین‌ نامه راهنمائی و رانندگی. 7 ـ راندن موتور سیکلت در پیاده رو. 8 ـ استفاده از وسائل اخباری مخصوص وسائل نقلیه امدادی از قبیل چراغ گردان ـ آژیر و نظایر آن. 9 ـ حرکت به موازات هم در معابری که عرض آنها گنجایش بیش از دو اتومبیل را ندارد و حرکت طولانی اتومبیل بموازات اتومبیل دیگری که در سمت راست آن حرکت میکند. 10 ـ خروج تاکسی از محدوده تعیین شده بدون اجازه راهنمائی و رانندگی. 11 ـ نداشتن دفترچه کنترل ساعت وسائل نقلیه مسافربری در جاده‌ها. 12 ـ توقف در محل ممنوع. 13 ـ راه ندادن به وسیله نقلیه پشت سر برای سبقت مجاز. 14 ـ استفاده از نورافکن وسائل نقلیه در معابر. 15 ـ پارک کردن تاکسی بدون حضور راننده در ایستگاه‌ های تاکسی. 16 ـ خروج اتوبوس و تاکسی ویژه خطوط از مسیر تعیین شده بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. 17 ـ نداشتن آج در سطح اتکاء لاستیک چرخ و همچنین استفاده از لاستیکهای فرسوده و غیرقابل اطمینان. 18 ـ گردش به چپ یا براست بطرز غلط. 19 ـ سوار کردن مسافر یا سر نشین داخل یا روی صندوق عقب و همچنین روی بدنه جلو و باربند وسیله نقلیه در حال حرکت. 20 ـ حرکت نکردن در داخل حد فاصل دو خط در معابر خط کشی شده. 21 ـ توقف در جهت مخالف حرکت وسائل نقلیه. 22 ـ حمل مسافر در شهر بوسیله اتومبیلهای کرایه غیرمجاز. 23 ـ عبور یا توقف در مناطق و معابری که از طرف راهنمائی در ساعات معین ممنوع اعلام میشود. 24 ـ باز گذاشتن در صندوق عقب وسیله نقلیه در حال حرکت یا نصب پرده یا کرکره و یا هر چیز دیگری که مانع دید عقب وسیله نقلیه شود. 25 ـ تغییر خط حرکت در معابر خط کشی شده بدون دادن علامت. 26 ـ ‌الصاق آگهی و عکس به بدنه خارجی وسایل بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. 27 ـ پخش صدا از بلندگوی منصوب بوسائل نقلیه بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. 28 ـ‌ الصاق هر نوع آگهی و عکس داخل وسائط نقلیه‌ همگانی بدون اجازه اداره راهنمائی و رانندگی. 29 ـ همراه نداشتن گواهینامه. 30 ـ هر نوع توقف که منجر به سد معبر گردد. 31 ـ استفاده از لاستیک میخ دار در فصول و مواقع غیرمجاز. 32 ـ نداشتن شماره عقب و یا خوانا نبودن آن. 33 ـ عدم توجه به فرمان یا پرچم مراقبین عبور و مرور محصلین مدارس. 34 ـ حرکت کمتر از سرعت مقرر در معابری که حداقل سرعت برای آن تعیین شده در صورت نبودن مانع بنحوی که موجب کندی عبور و مرور شود. 35 ـ استفاده غلط از چراغ راهنمائی. 36 ـ استنکاف راننده وسیله نقلیه‌ همگانی از قبول مسافر یا نرساندن مسافر به مقصد.

جرائم یکهزار ریالی جدول ج

1 ـ نداشتن کارت رانندگی مخصوص تاکسی. 2 ـ توقف اتوبوس خارج از ایستگاه تعیین شده. 3 ـ استفاده نکردن از عینک در حین رانندگی برای کسانی که در گواهینامه آنان ضرورت رانندگی با عینک درج شده است. 4 ـ تجاوز بسطح گذرگاه عابر پیاده در سواره رو. 5 ـ گردش به چپ و یا براست در محل ممنوع. 6 ـ حمل مواد محترقه با وسائل نقلیه غیرمجاز. 7 ـ توقف وسائل نقلیه در سطح اسفالت جاده‌ ها و محل‌ هائی که شانه خاکی وجود دارد. 8 ـ توقف وسایل نقلیه باربری سنگین (‌5 تن به بالا) و اتوبوسهای خارج شهری در خیابانها و در ساعات غیرمجاز. 9 ـ تعویض پلاک وسیله نقلیه که از طرف اداره راهنمائی و رانندگی داده شده است. 10 ـ حمل مسافر با وسیله نقلیه ای که برای حمل بار اختصاص داده شده است. 11 ـ شستشوی وسیله نقلیه در خیابانها. 12 ـ عبور کامیونهای سنگین و اتوبوسهای خارج شهری در ساعات غیرمجاز در شهر. 13 ـ توقف در سر پیچ و روی پل و داخل تونل. 14 ـ تصادف ناشی از عدم رعایت فاصله مناسب باوسیله نقلیه جلو یا عدم توجه بجلو. 15 ـ پارک کردن در ایستگاه بارگیری و تخلیه بار. 16 ـ حمل کود ـ زباله مصالح ساختمانی و امثال آن بدون حفاظت لازم. 17 ـ بوق زدن غیرضروری و مکرر. 18 ـ رانندگی با وسیله نقلیه ای که بعلت نقص فنی دود میکند. 19 ـ حرکت با نور بالا در مواردی که باید از نور پائین استفاده شود. 20 ـ نداشتن برگ معاینه وسیله نقلیه. 21 ـ توقف در داخل و یا حریم تقاطع‌ ها و راه آهن در فاصله کمتر از 15 متر. 22 ـ توقف در محل (ایستادن ممنوع). 23 ـ توقف سایر وسائط نقلیه در ایستگاه اتوبوس و تاکسی. 24 ـ حرکت با دنده عقب در مواقع غیرضروری. 25 ـ توقف وسائل نقلیه در گذرگاه عابر پیاده در سواره رو. 26 ـ عدم رعایت سمت‌ های تعیین شده برای حرکت در مجاورت تقاطعها. 27 ـ قصور در دادن علائم با دست یا چراغ راهنما در گردش به چپ و یا به راست یا هنگام توقف. 28 ـ صدای ناهنجار لوله اگزوست و یا لنت ترمز و نداشتن چراغ عقب و راهنما و همچنین چراغ جلو در شب. 29 ـ عبور از خطوط مخصوص اتوبوسرانی در خیابانهای یکطرفه و یا دو طرفه. 30 ـ نداشتن وسائل ایمنی مناسب با فصل از قبیل زنجیر چرخ و یا لاستیک یخ شکن و دو عدد برف پاک کن. 31 ـ حرکت با استفاده از شماره موقت پس از ده روز از تاریخ ورود به کشور. 32 ـ حرکت با پلاک غیرمجاز. 33 ـ عدم رعایت حق تقدم. 34 ـ حمل مسافر با وسیله نقلیه شخصی. 35 ـ حمل تیرآهن و امثال آن بدون رعایت شرایط ایمنی. 36 ـ همراه نداشتن کارت مشخصات وسیله نقلیه.

جرائم دوهزار ریالی جدول د

1 ـ رعایت نکردن تقدم عبور عابر از طرف راننده در گذرگاه عابر پیاده. 2 ـ استفاده از انواع بوق شیپوری. 3 ـ نداشتن برگ بیمه شخص ثالث. 4 ـ حرکت بطور مارپیچی. 5 ـ ریختن نخاله و فضولات در خارج از محلهای تعیین شده. 6 ـ عدم توجه بتابلوی ایست یا چراغ قرمز چشمک زن. 7 ـ عدم اعلام نشانی محل سکونت جدید مالک وسیله نقلیه ظرف سی روز از تاریخ تغییر محل سکونت به اداره راهنمائی و رانندگی بوسیله ای که از طرف این اداره تعیین میشود. 8 ـ رانندگی با اتومبیل فاقد پلاک. 9 ـ خودداری از کنار بردن وسیله نقلیه قابل حرکت که بعلت تصادف یا نقص فنی در وسط سواره رو متوقف شده است.

جرائم سه‌ هزار ریالی جدول هـ 1 ـ عدم توجه به فرمان پلیس راهنما در تقاطع‌ ها. 2 ـ توقف دوبله. 3 ـ دور زدن در محل ممنوع.

جرائم چهار هزار ریالی جدول و 1 ـ تجاوز به سمت چپ از محور یا خط وسط خیابان.

جرائم پنج هزار ریالی جدول ز

1 ـ سرعت غیر مجاز. 2 ـ سبقت غیرمجاز. 3 ـ عبور از چراغ قرمز راهنمائی. 4 ـ عبور از محل ممنوع. 5 ـ عبور از پیاده رو یا توقف در پیاده رو.

وزیر مشاور و معاون اجرائی نخست وزیر ـ‌ هادی هدایتی