هیئت وزیران در جلسه ۱۴۰۴/۳/۱۸ به پیشنهاد شماره ۲۱۱۸۱۹/۱۰۰/۰۲ مورخ ۱۴۰۳/۱۲/۲۸ وزارت راه و شهرسازی (با همکاری وزارتخانه های کشور، نفت و نیرو، سازمان برنامه و بودجه کشور، سازمان نظام مهندسی ساختمان و شورای عالی استان ها) و به استناد بند (ب) ماده (۵۵) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران مصوب ۱۴۰۳، آیین‌نامه اجرایی بند مذکور را به شرح زیر تصویب کرد:
آیین‌نامه اجرایی بند (ب) ماده (۵۵) قانون برنامه پنج ساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران (موضوع تهیه و صدور شناسنامه فنی ـ ملکی ساختمان)
ماده ۱ـ در این آیین‌نامه اصطلاحات زیر در معانی مشروح مربوط به کار می روند:
۱ـ قانون: قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان مصوب ۱۳۷۴.
۲ـ وزارت : وزارت راه و شهرسازی.
۳ـ سازمان: سازمان نظام مهندسی ساختمان.
۴ـ سازمان استان: سازمان نظام مهندسی ساختمان استان.
۵ ـ شخص ذی صلاح مسئول: شخص حقیقی یا حقوقی دارای پروانه اشتغال به کار و مهارت فنی (موضوع ماده (۴) قانون که مطابق مبحث (۲) مقررات ملی ساختمان تعیین صلاحیت می‌گردد و نسبت به تعهد قانونی، قراردادی یا قهری در نحوه عرضه خدمات فنی خود و آثار آن مسئول است.
۶ ـ شناسنامه: سندی الکترونیکی حاوی اطلاعات جامع فنی و ملکی ساختمان.
۷ـ ساختمان های جدیدالاحداث: ساختمان هایی که زمان صدور پروانه ساختمانی آنها، پس از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه است.
۸ ـ سامانه: سامانه ثبت الکترونیکی اطلاعات و فرایند تهیه و صدور شناسنامه.
۹ـ تعمیرات اساسی ساختمان: مجموعه اقدامات فنی و ساختاری با هدف ارتقای ایمنی، افزایش دوام، بهبود عملکرد یا انطباق ساختمان با استانداردهای فنی روز که شامل بهسازی لرزه ای، مقاوم سازی، بازسازی اجزای اصلی سازه و نوسازی تجهیزات و سامانه های تأسیسات بارز می‌باشد. این اقدامات موجب تغییرات اساسی در ساختمان شده و از تعمیرات جزیی متمایز است.
۱۰ـ تجهیزات و سامانه های تأسیسات بارز: تجهیزات یا سامانه ای که در گروه مصرف کننده بارز انرژی طبقه بندی می‌شود و بیش از ده درصد (۱۰%) کل انرژی مصرفی لحظه ای ساختمان را به خود اختصاص می دهد.
ماده ۲ـ دامنه کاربرد موضوع این آیین‌نامه تمام مستحدثات و ساختمان های جدیدالاحداث مشمول قانون است که پروانه ساختمان آنها توسط مراجع قانونی ذی ربط صادر می‌شود.
ماده ۳ـ شناسنامه توسط سازمان استان صادر می‌شود. این سند باید رعایت مقررات ملی ساختمان و ضوابط شهرسازی را به روشنی منعکس نماید. اطلاعات شناسنامه در سه بخش اصلی به شرح زیر طبقه بندی می‌شود به طوری که امکان رده بندی مستحدثات و ساختمان های جدیدالاحداث در دو بخش کیفیت ساخت و بهره‌وری انرژی فراهم شود:
۱ـ اطلاعات ثبتی و ملکی.
۲ـ اطلاعات اشخاص ذی صلاح مسئول درفرایند ساخت و ساز.
۳ـ اطلاعات فنی شامل نحوه نگهداری و بهره‌برداری، کیفیت مصالح و تضمین کیفیت ساختمان.
اطلاعات موضوع این ماده باید از زمان صدور پروانه ساختمان تا پایان کار توسط اشخاص ذی صلاح مسئول یا دستگاه‌های اجرایی مرتبط، تکمیل و در سامانه بارگذاری شود. صدور شناسنامه تنها پس از تأیید کامل و صحت اطلاعات توسط سازمان استان امکان پذیر است.
ماده ۴ـ [اصلاحی ۱۴۰۴/۱۰/۱۰] فرایند تکمیل شناسنامه به صورت مرحله‌ای و مستمر، از شروع اخذ پروانه ساخت تا صدور پایان کار توسط شخص ذی صلاح مسئول در فرایند ساخت از طریق ثبت اطلاعات در بازبینه (چک لیست ها) و بخش های اختصاصی مربوط الزامی بوده و شهرداری ها مکلفند از صدور پایان کار برای ساختمان های فاقد شناسنامه خودداری نمایند. هرگونه تغییر کاربری، پس از تصویب مراجع ذی صلاح توسعه یا تعمیرات اساسی در ساختمان با کسب مجوز از شهرداری ها و اعمال تغییرات فنی و ملکی در شناسنامه صورت می گیرد.
تبصره ـ کلیه دستگاه‌ها و عوامل مؤثر در فرایند ساخت و ساز در چهارچوب ضوابط و مقررات در تبادل ثبت اطلاعات و تأیید خود، مسئول خواهند بود.
ماده ۵ ـ تکالیف وزارت در فرایند تهیه و صدور شناسنامه به شرح زیر است:
۱ـ تدوین و ابلاغ چهارچوب، رئوس و مفاد شناسنامه، بر اساس مباحث مقررات ملی ساختمان ظرف سه ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه با همکاری سازمان و دستگاه‌های مربوط.
۲ـ مدیریت، راهبری، استقرار مرکز داده در وزارت و نظارت بر سامانه و ایجاد دسترسی های لازم برای دستگاه‌های مرتبط با همکاری وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات.
۳ـ نظارت عالیه بر فرایندهای تهیه و صدور شناسنامه.
ماده ۶ ـ تکالیف شهرداری ها در فرایند تهیه و صدور شناسنامه به شرح زیر است:
۱ـ فراهم نمودن زمینه تبادل اطلاعات پس از صدور دستور نقشه به منظور ایجاد صفحه متقاضی شناسنامه در سامانه.
۲ـ ثبت کلیه اطلاعات و مستندات مربوط به بخش های تحت مسئولیت وفق مقررات ملی ساختمان از مرحله دستور نقشه و صدور پروانه ساختمان تا صدور پایان کار در سامانه.
۳ـ همکاری با سازمان استان در فرایند تهیه، صدور و اصلاح شناسنامه حسب درخواست.
ماده ۷ـ تکالیف سازمان استان در فرایند تهیه و صدور شناسنامه به شرح زیر است:
۱ـ تعریف و ایجاد صفحه اختصاصی شناسنامه در سامانه پس از صدور دستور نقشه برای هر موردی که وفق درخواست متقاضی و مقررات پروانه موضوع این آیین‌نامه صادر گردد.
۲ـ بررسی فرایند تکمیل شناسنامه و صدور یا رد آن (به همراه شرح ایرادها) حداکثر پانزده روز کاری پس از تکمیل شناسنامه توسط شخص ذی صلاح مسئول در فرایند ساخت.
تبصره ـ [اصلاحی ۱۴۰۴/۷/۱۳] عدم اظهار نظر و یا اقدام سازمان استان مبنی بر تأیید، رد و یا درج ایرادهای فرایند تهیه و صدور شناسنامه، ظرف پانزده روز کاری از زمان بارگذاری آخرین اطلاعات و تأییدیه ها، تخلف محسوب و متخلف به مرجع ذی صلاح معرفی می‌گردد.
۳ـ بررسی شکایات مالکین از عدم تکمیل احتمالی شناسنامه یا ورود اطلاعات اشتباه یا غیرواقع اشخاص ذی صلاح و اصلاح آن در صورت لزوم وفق نظر کارشناس موضوع ماده (۲۷) قانون.
۴ـ اصلاح رده بندی انرژی، آب و شناسنامه براساس اعلام شخص ذی صلاح در طول بهره‌برداری ساختمان براساس درخواست متقاضی به مراجع صدور پروانه.
۵ ـ صدور نسخه الکترونیک شناسنامه و ارسال آن از بستر سامانه به مراجع صدور پروانه.
ماده ۸ ـ تکالیف سازمان در فرایند تهیه و صدور شناسنامه به شرح زیر است:
۱ـ راه اندازی سامانه زیر نظر وزارت ظرف حداکثر شش ماه از تاریخ ابلاغ این آیین‌نامه.
۲ـ تهیه بازبینه ها (چک لیست ها) و تنظیم وحدت رویه های اجرایی در چهارچوب ضوابط و مقررات و ابلاغ آن ها.
۳ـ نظارت و تأیید نحوه اجرای فرایند تهیه و صدور شناسنامه در سازمان استان ها.
ماده ۹ـ سازمان ملی استاندارد ایران مکلف است در فرایند تهیه و صدور شناسنامه نسبت به تبادل برخط بانک اطلاعات مربوط به استاندارد مصالح و تجهیزات ساختمانی به خصوص مصالح دارای استاندارد اجباری در سامانه اقدام نماید.
ماده ۱۰ـ بیمه مرکزی جمهوری اسلامی ایران مکلف است در فرایند تهیه و صدور شناسنامه نسبت به ملزم کردن شرکت‌های بیمه گر مرتبط با صنعت ساختمان به بارگذاری اطلاعات موجود بیمه تضمین کیفیت ساختمان و بیمه مسئولیت حرفه‌ای اشخاص ذی صلاح در سامانه اقدام نماید.
ماده ۱۱ـ کیفیت، صنعتی سازی و بهره‌وری انرژی، مدیریت مصرف بهینه آب و برق ساختمان بر مبنای شاخص هایی که در مباحث مقررات ملی ساختمان آمده است، رده بندی می‌شود.
ماده ۱۲ـ تعرفه خدمات تهیه و صدور شناسنامه براساس تبصره (۲) ماده (۳۱) آیین‌نامه اجرایی ماده (۳۳) قانون، موضوع تصویب‌نامه شماره ۴۶۰۵ /ت۲۸۵۴۹هـ مورخ ۱۳۸۳/۴/۲۲ مورخ ۴/۲۲ /۱۳۸۳ با رعایت تخفیفات قانونی قبلی می‌باشد.
ماده ۱۳ـ تبادل اطلاعات موضوع این آیین‌نامه با رعایت قانون مدیریت داده ها و اطلاعات ملی مصوب ۱۴۰۱ و مطابق مصوبات کارگروه تعامل پذیری دولت الکترونیکی موضوع ماده (۳) قانون یادشده انجام می‌شود.
ماده ۱۴ـ مسئولیت نظارت بر اجرای این آیین‌نامه بر عهده وزارت است.
ماده ۱۵ـ در صورت تعارض این آیین‌نامه با آیین‌نامه اجرایی ماده (۳۳) قانون، موضوع تصویب‌نامه شماره ۴۶۰۵/ت۲۸۵۴۹هـ مورخ ۱۳۸۳/۴/۲۲ مورخ ۱۳۸۳/۴/۲۲ با اصلاح بعدی، مفاد این آیین‌نامه معتبر و لازم الاجراء می‌باشد.
ماده ۱۶ـ این آیین‌نامه از تاریخ راه اندازی سامانه، موضوع بند (۱) ماده (۸) لازم الاجراء است.
معاون اول رئیس جمهور ـ محمدرضا عارف
دیدگاه شما