آیین‌نامه اجرایی قانون سپاه ترویج و آبادانی

هیئت وزیران در جلسه مورخ ۱۳۴۴/۲/۸ بنا بر پیشنهاد شماره 2420 مورخ 2/2/44 وزارت کشاورزی و موافقت وزارتخانه‌های جنگ و آبادانی و مسکن و تائید شورای هم آهنگی امور روستاها و باستناد ماده 9 قانون سپاه ترویج و آبادانی آیین‌نامه اجرائی قانون سپاه ترویج و آبادانی را مشتمل بر 20 ماده و 7 تبصره بشرح زیر تصویب نمودند.

ماده 1 ـ مشمولین رشته‌های مختلف از نظر خدمت در سپاه ترویج و آبادانی عبارتند از: الف ـ دکتران دامپزشک و فارغ التحصیلان دانشکده‌های کشاورزی که درجه تحصیلات آنان معادل لیسانس و یا بالاتر باشد. ب ـ مهندسان رشته‌های مختلف فنی که درجه تحصیلات آنان معادل لیسانس و یا بالاتر باشد. ج ـ فارغ التحصیلان رشته‌های اقتصاد، علوم طبیعی، فیزیک، شیمی، علوم اجتماعی، مددکاران اجتماعی و سایر رشته‌ها که دارای تحصیلات عالی معادل لیسانس و یا بالاتر باشند. د ـ فارغ التحصیلان دبیرستانهای کشاورزی، دانشسراهای کشاورزی و مدارس حرفه ای کشاورزی و فارغ التحصیلانی که دارای گواهی نامه دوره کامل متوسطه یا مدرک تحصیلی با ارزش معادل آن باشند.

ماده 2 ـ در اجرای ماده 8 قانون سپاه ترویج و آبادانی مبنی بر رعایت مقررات ماده 3 قانون سپاه بهداشت در مورد سپاهیان ترویج و آبادانی مشمولین بشرح زیر از خدمت در سپاه ترویج و آبادانی معاف خواهند بود. الف ـ فارغ التحصیلان مشمول ماده 1 که از نظر جسمی بنا بر تشخیص شورایعالی پزشکی نظامی که با شرکت نماینده وزارت کشاورزی تشکیل میگردد از عهده خدمات در سپاه ترویج و آبادانی برنیایند. ب ـ متکلفین برابر قانون نظام وظیفه عمومی. ج ـ مشمولین لیسانسه و بالاتر که در تاریخ تصویب این آیین‌نامه مشغول طی دوره تخصصی باشند.

ماده 3 ـ سهمیه سپاه ترویج و آبادانی برای هر دوره قبل از شروع آن دوره با توجه باحتیاجات وزارتخانه‌های آبادانی و مسکن. کشاورزی و اقتصاد و امکانات وزارتین کشاورزی و جنگ تعیین میشود.

ماده 4 ـ تعداد قطعی مورد توافق باید لااقل یک ماه قبل از شروع تأمین احتیاجات باداره نظام وظیفه عمومی اعلام گردد تا اداره مزبور سهمیه هر یک از حوزه‌ها و مناطق را تعیین و ابلاغ نماید.

ماده 5 ـ اداره نظام وظیفه عمومی مکلف است سهمیه تعیین شده برای خدمت در سپاه ترویج و آبادانی را از بین مشمولین ماده 1 این آیین‏نامه پس از تأمین احتیاجات ارتش شاهنشاهی و سپاه دانش و بهداشت با رعایت تبصره 1 ماده 2 قانون تشکیل سپاه ترویج و آبادانی جهت خدمت در سپاه ترویج و آبادانی به وزارت کشاورزی اعلام نماید.

ماده 6 ـ مشمولینی که جهت خدمت در سپاه ترویج و آبادانی تعیین میگردند بوسیله اداره نظام وظیفه عمومی جهت طی دوره آموزش بمراکز آموزش نظامی که جهت تعلیم آنان اختصاص داده شده اعزام خواهند گردید.

ماده 7 ـ وسائل زیست، خوراک، حقوق و مزایای دانشجویان سپاه ترویج و آبادانی در هر دوره آموزشی از هر حیث نظیر وسائل زیست، خوراک، حقوق و مزایای دانشجویان افسری وظیفه نیروهای مسلح شاهنشاهی و وسائل زیست و خوراک، حقوق و مزایای دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی در هر دوره آموزشی از هر حیث نظیر وسائل زیست، خوراک، حقوق و مزایای مشمولین دیپلمه ای که برای انجام خدمت زیر پرچم در نیروهای مسلح شاهنشاهی اختصاص داده شده اند خواهد بود.

ماده 8 ـ لباس دانشجویان سپاه ترویج و آبادانی در مدت آموزش نظیر دانشجویان کادر افسری وظیفه و لباس دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی در مدت آموزش نظیر لباس دانش آموزان دیپلمه کادر درجه داری وظیفه خواهد بود و پس از طی موفقیت آمیز دوره تعلیماتی دارندگان درجه لیسانس و بالاتر از لباس افسری نیروی زمینی شاهنشاهی و علامت سپاه ترویج و آبادانی و دارندگان دیپلم کامل متوسطه از اونیفورمی که وزارت کشاورزی با نظر وزارت جنگ تعیین خواهد کرد و علامت سپاه ترویج و آبادانی استفاده خواهند نمود.

ماده 9 ـ مشمولین خدمت در سپاه ترویج و آبادانی بسته بدرجه تحصیلات آنان بدو گروه زیرین تقسیم میگردند. 1ـ گروه سرپرستان ترویج حوزه‌های ترویج و آبادانی با حداقل تحصیلات لیسانس یا معادل آن. 2ـ گروه مروجین کشاورزی حوزه‌های ترویج و آبادانی با تحصیلات دیپلم کامل متوسطه یا معادل آن.

تبصره ـ سپاهیانی که بموجب تبصره 2 ماده 2 قانون تشکیل سپاه ترویج و آبادانی در اختیار وزارتین آبادانی و مسکن و اقتصاد قرار خواهد گرفت مشمول طبقه بندی فوق الذکر نخواهند بود.

ماده 10- [اصلاحی ۱۳۴۷/۲/۸] دوره آموزش دانشجویان و دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی مجموعاً شش ماه خواهد بود که به آموزش نظامی و دروس ترویج کشاورزی و آبادانی اختصاص داده خواهد شد.

تبصره - [اصلاحی ۱۳۴۷/۲/۸] برنامه تفصیلی آموزش با همکاری فرماندهی سپاه دانش، بهداشت و ترویج و آبادانی و مسئول سپاه ترویج و آبادانی وزارت کشاورزی و با اطلاع و موافقت نمایندگان وزارتخانه های آبادانی و مسکن و اقتصاد و اصلاحات ارضی و تعاون روستائی برای هر دوره تهیه و بمورد اجراء گذارده خواهد شد.

[ماده 10 ـ دوره آموزش دانشجویان و دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی مجموعاً چهار ماه خواهد بود که به آموزش نظامی و دروس ترویج کشاورزی و آبادانی به شرح زیر اختصاص داده خواهد شد: الف ـ آموزش نظامی به مدت یک ماه (برابر 240 ساعت) ب ـ دروس نظری و عملی که برنامه آن برای رشته‌های مختلفه هر گروه با همکاری وزارتخانه‌های کشاورزی و آبادانی و مسکن و اقتصاد تهیه و با نظارت شورای مرکز آموزش بمورد اجرا گذاشته خواهد شد.

تبصره ـ برنامه تفصیلی آموزش با همکاری فرماندهی سپاه ترویج و آبادانی و نمایندگان وزارتخانه‌های کشاورزی و آبادانی و مسکن و اقتصاد برای هر دوره تهیه و بمورد اجرا گذاشته خواهد شد.]

ماده 11 ـ کلیه دانشجویان و دانش آموزان در طول دوره آموزش تابع مقررات مراکز آموزش نظامی ارتش شاهنشاهی بوده و برای حسن اجرای برنامه‌های آموزشی در هر مرکز آموزشی هیئتی مرکب از فرمانده مرکز آموزش و نمایندگان وزارتخانه‌های کشاورزی، آبادانی و مسکن و اقتصاد بنام شورای مرکز آموزش سپاه ترویج و آبادانی تشکیل میگردد.

ماده 12 ـ هرگاه از دانشجویان و دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی و مسکن قبل از پایان مدت آموزش عدم شایستگی اخلاق مشهود گردد و در نتیجه صلاحیت نیل بدرجات افسری یا درجه داری سپاه ترویج و آبادانی را نداشته باشد و مراتب مورد تایید شورای مرکز آموزش مربوطه باشد از مرکز آموزش اخراج و برابر مقررات تبصره 1 ماده 2 قانون متمم قانون تشکیل سپاه دانش بلافاصله برای انجام بقیه خدمت زیر پرچم با درجه و حقوق سربازی به نزدیکترین واحد نظامی تحویل خواهند شد.

ماده 13- [اصلاحی ۱۳۵۰/۰۷/۱۱] مواد آموزشی به دو گروه نظامی و اختصاصی تقسیم میگردد و دانشجویان و دانش آموزانی در آزمایش پذیرفته خواهند شد که معدل نمرات آنان در هر یک از گروه های نظامی و اختصاصی و همچنین میانگین مجموع معدلهای دو گروه از دوازده (بر مبنای بیست) و یا شصت (بر مبنای صد) کمتر نباشد.

تبصره یک - [اصلاحی ۱۳۵۰/۰۷/۱۱] کسانی که در مدت آموزش یک ششم از مجموع ساعات دروس را به هر علتی غیبت داشته باشند از شرکت در امتحان محروم و مردود شناخته خواهند شد مگر اینکه شورای مرکز آموزش با توجه به استعداد دانشجو یا دانش‌آموز با شرکت او در امتحانات نهائی موافقت نماید.

تبصره دو - [اصلاحی ۱۳۵۰/۰۷/۱۱] کسانی که در مدت اموزش یک بیستم از مجموع ساعات دروس را غیبت غیرموجه داشته باشند از شرکت در امتحانات محروم گردیده و مردود شناخته خواهند شد.

ماده 13 ـ مواد آموزش به گروههای نظامی و غیرنظامی تقسیم میگردد و دانشجویان و دانش آموزانی پذیرفته خواهند شد که معدل نمرات آنان در مورد گروه نظامی از پنجاه (بر مبنای صد) و در مورد گروه غیرنظامی از ده (بر مبنای بیست) و معدل نمرات دو گروه از شصت (بر مبنای صد) و یا 12 (بر مبنای بیست کمتر نباشد).

تبصره 1 ـ کسانی که در مدت آموزش یک ششم از مجموع ساعات درس را به هر علتی غیبت داشته باشند از شرکت در امتحانات محروم و مردود شناخته خواهند شد مگر اینکه شورای آموزش با توجه به استعداد دانشجو یا دانش آموز با شرکت او در امتحانات نهائی موافقت کند.

تبصره 2 ـ کسانی که در مدت آموزش یک بیستم از مجموع ساعات دروس را غیبت غیرموجه داشته باشند از شرکت در امتحانات محروم و مردود شناخته خواهند شد تشخیص غیرموجه بودن غیبت با شورای مرکز آموزش مربوطه خواهد بود.

ماده 14 ـ دانشجویان سپاه ترویج و آبادانی در صورت موفقیت در امتحانات نهائی برابر مقررات به درجه ستوان دومی مفتخر می‌گردند.

ماده 15 ـ دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی در صورت موفقیت در امتحانات نهائی بترتیب ارجحیت با توجه بنتیجه امتحانات بترتیب بدرجات گروهبان یکمی گروهبان دومی و گروهبان سومی مفتخر خواهند شد.

تبصره ـ نسبت درجات مذکور در این ماده برای دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی بترتیب پنج درصد و ده درصد و هشتاد و پنج درصد تعداد دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی هر مرکز آموزشی خواهد بود.

ماده 16 ـ در اجرای ماده 3 قانون سپاه ترویج و آبادانی برای دانشجویان سپاه ترویج و آبادانی که در امتحانات نهایی موفقیت حاصل نموده اند علاوه بر گواهی‏نامه مربوطه بنا بر استدعای فرمانده سپاه ترویج و آبادانی فرمان همایون نیل به درجه افسری و برای دانش آموزان سپاه ترویج و آبادانی گواهینامه ای مبنی بر موفقیت در امتحانات نهائی ونیل بدرجه گروهبانی بامضای فرمانده لشگر و یا پادگان اعطاء خواهد شد.

ماده 17 ـ دانشجویان مردود بدرجه استوار یکمی نائل و برابر مقررات این آیین‌نامه بخدمت در سپاه ترویج و آبادانی اعزام خواهند شد و دانش آموزان مردود بلافاصله از خدمت مرخص و بحوزه معرفی خواهند شد که برای آنان برگ آماده به خدمت تا تامین احتیاجات بعدی مربوطه به مسئولین دیپلمه صادر و تسلیم شود این قبیل مشمولین بدون استفاده از مزایای قانون مربوطه به معافیت مشمولین نظام وظیفه مازاد بر احتیاج ارتش مصوب 6/4/83 بلافاصله در دوره بعدی شرکت خواهند نمود و اگر بار دوم نیز مردود شوند باید خدمت مقرره را با درجه و حقوق سربازی طی نمایند.

ماده 18 ـ در پایان دوره آموزش فارغ التحصیلان سپاه ترویج و آبادانی با توجه به تبصره 2 ماده 2 قانون تشکیل سپاه ترویج و آبادانی به وزارتخانه‌های مربوطه معرفی خواهند شد و هر یک از افسران و درجه‌داران سپاه ترویج و آبادانی حکمی مبنی بر تعیین محل خدمت از وزارتخانه مربوطه دریافت نموده و به محل اعزام خواهند شد.

ماده 19 ـ درباره تخلفات و جرائم ارتکابی افسران و درجه داران سپاه ترویج و آبادانی بشرح زیر رفتار خواهد شد: 1ـ درباره تخلفات ناشی از عدم رعایت دستورات اداری و فنی آن دسته از سپاهیان ترویج و آبادانی که در اختیار وزارتخانه‌های آبادانی و مسکن و اقتصاد قرار خواهند گرفت بوسیله سازمان مربوطه در آن وزارتخانه‌ها بر طبق مقررات عمومی کشور رسیدگی و تنبیهات لازم اعمال خواهد شد و در مورد تقصیرات انضباطی مراتب از طریق نمایندگی آن وزارتخانه‌ها در استانها بنزدیکترین فرمانده و یا رئیس پادگان نظامی محل اعلام میگردد که طبق مقررات نسبت به تنبیه خاطی اقدام نمایند. 2ـ رسیدگی بتخلفات ناشی از عدم رعایت دستورات اداری و فنی آندسته از سپاهیان ترویج و آبادانی که در وزارت کشاورزی و سازمانهای تابعه انجام وظیفه مینمایند بوسیله سازمان ترویج وزارت کشاورزی و بر طبق مقررات عمومی کشوری انجام و تنبیهات لازم اعمال خواهد شد و در مورد تقصیرات انضباطی آنان روسای ادارات ترویج وزارت کشاورزی در استانها نتیجه رسیدگی و نوع تقصیر را به نزدیکترین فرمانده و یا رئیس پادگان نظامی اعلام مینمایند تا برابر مقررات نسبت به تنبیه خاطی اقدام نمایند. 3ـ در صورتیکه عمل ارتکابی افسران و درجه‌داران مزبور جنبه جزائی داشته باشد مراتب به نزدیکترین پادگان اعلام خواهد شد تا برابر مقررات قانون دادرسی و کیفر ارتش با آنان رفتار گردد.

ماده 20 ـ برای افسران و درجه داران سپاه ترویج و آبادانی دفترچه پایان خدمت توسط مراکز آموزش و حوزه‌های مربوطه تهیه و تنظیم گردیده و از طریق مراکز مربوطه به وزارت کشاورزی ارسال خواهد شد که در پایان خدمت پس از گواهی وزارت کشاورزی به آنان اعطاء شود.

تبصره 1 ـ دفترچه پایان خدمت این قبیل افسران و درجه داران برابر نمونه ای خواهد بود که وسیله اداره نظام وظیفه عمومی با نظر وزارت کشاورزی تهیه خواهد شد این قبیل افسران و درجه داران از مزایای مصرحه در ماده شش قانون سپاه بهداشت که لزوم رعایت آن درباره سپاهیان ترویج و آبادانی در ماده 8 قانون تشکیل سپاه ترویج و آبادانی پیش بینی شده است بشرطی استفاده مینمایند که مندرجات دفترچه پایان خدمت آنان حاکی از حسن خدمت در سپاه ترویج و آبادانی باشد.

این آیین‌نامه مشتمل بر 20 ماده و 7 تبصره در اجرای ماده 9 قانون سپاه ترویج و آبادانی تنظیم و در تاریخ ۱۳۴۳/۱۲/۱۸ مورد تایید شورای هم‏آهنگی امور روستاها قرار گرفت.