رأی شماره ۸۳۳۱۱۲ – ۱۴۰۵/۴/۲ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری: اعمال ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری نسبت به دادنامه شماره ۱۲۱۶۶۵۶ مورخ ۱۴۰۴/۵/۲۱ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری

تاریخ دادنامه: ۱۴۰۵/۴/۲ شماره دادنامه:  ۱۴۰۵۳۱۳۹۰۰۰۰۸۳۳۱۱۲

شماره پرونده: ۰۴۰۲۱۰۸

مرجع رسیدگی: هیئت عمومی دیوان عدالت اداری

شاکی: آقای حمیدرضا شعبانی خطیبی

طرف شکایت: بانک سپه ـ بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران

موضوع شکایت و خواسته: اعمال ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری نسبت به دادنامه شماره ۱۴۰۴۳۱۳۹۰۰۰۱۲۱۶۶۵۶ مورخ ۱۴۰۴/۵/۲۱ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری

گردش کار: ۱ـ با شکایت آقای حمیدرضا شعبانی خطیبی و به موجب دادنامه شماره ۱۴۰۴۳۱۳۹۰۰۰۱۲۱۶۶۵۶ مورخ ۱۴۰۴/۵/۲۱ بند ۵ دستورالعمل شماره ۳/۹۷/۴۶۴ مورخ ۱۳۹۷/۹/۱۹ اصلاحیه دستورالعمل ۳۰۰۰ بانک سپه ابطال شد.

۲ـ متن رأی شماره ۱۴۰۴۳۱۳۹۰۰۰۱۲۱۶۶۵۶ مورخ ۱۴۰۴/۵/۲۱ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری به شرح زیر می‌باشد:

" اولاً در فرضی که هنوز اتّهام ثابت نشده و تخلّفی احراز نگردیده، اعمال مجازات بر افراد خلاف اصل برائت است. ثانیاً عدم رضایت مدیران از کم و کیف خدمات کارمندان نمی‌تواند دلیلی بر محروم کردن آنان از مزایای شغلی باشد و این عدم رضایت در مواردی می‌تواند به لحاظ مسائل غیرکاری ایجاد شده و باعث اعمال سلیقه شخصی مدیران گردد. ثالثاً محروم نمودن کارکنان از میزانی  از مزایای شغلی به لحاظ عدم رضایت مسئولین نوعی مجازات است و تعیین مجازات از اختیارات مقامات اجرایی نیست. با عنایت به مراتب فوق، بند ۵ دستورالعمل شماره ۳/۹۷/۴۶۴ مورخ ۱۳۹۷/۹/۱۹ اصلاحیه دستورالعمل ۳۰۰۰  بانک سپه خلاف قانون و خارج از حدود اختیار است و مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۲ ابطال می‌شود. این رأی براساس ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوّب ۱۴۰۲/۲/۱۰) در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است."

۳ـ آقای حمیدرضا شعبانی خطیبی به موجب دادخواستی ابطال بند ۵ دستورالعمل شماره ۳/۹۷/۴۶۴ مورخ ۱۳۹۷/۹/۱۹ اصلاحیه دستورالعمل ۳۰۰۰ بانک سپه را از تاریخ و تصویب و در اجرای ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت ادرای درخواست می کند که متن آن به قرار زیر است:

"به استحضار می رسانم، اداره امور کارکنان بانک سپه به استناد دستورالعمل شماره ۳/۹۷/۴۶۴ مورخ ۱۳۹۷/۹/۱۹ (اصلاحیه دستورالعمل شماره ۳۰۰۰) اینجانب را از دریافت ۵۰ درصد کلّیه مزایای غیرمستمر محروم نموده که در راستای احقاق حق، اقدام به طرح شکایت به خواسته ابطال بند ۵ دستورالعمل مزبور نمودم که پرونده به هیئت عمومی دیوان عدالت اداری ارجاع و طی دادنامه شماره ۱۴۰۴۳۱۳۹۰۰۰۱۲۱۶۶۵۶ مورخ ۱۴۰۴/۵/۲۱ مستنداً به بند ۱۰ ماده ۱۲ و ماده ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری، حکم بر ابطال بند ۵ دستورالعمل مذکور گردیده است.

نظر به این که در دادخواست اولیه، اعمال ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری مبنی بر عطف به ماسبق شدن ابطال مصوبه از زمان صدور، جزء خواسته های مطروحه ذکر نگردیده بود، بانک سپه از این موضوع سوء استفاده نموده و با استناد به قسمت اول ماده ۱۳ قانون صدرالذکر از پرداخت مبالغ مکسوره از حقوق اینجانب خودداری نموده است.

نظر به این که از یک سو بانک سپه با تصویب دستورالعمل مذکور و اِعمال سلیقه شخصی مدیران، باعث خسارات مادی و معنوی فراوان به اینجانب و سایر همکاران دیگر گردیده است و از سوی دیگر تعیین و اعمال مجازات مذکور در دستورالعمل مزبور خارج از اختیارات مقامات اجرایی بوده و به موجب دادنامه استنادی، غیرقانونی تشخیص و ابطال گردیده است، لذا مستنداً به فراز دوم ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری، به منظور جلوگیری از تضییع حقوق اشخاص صدور حکم به تسرّی اثر ابطال مصوبه مزبور از زمان تصویب مورد استدعا است."

۴ـ پرونده در اجرای فراز دوم ماده ۳۵ آیین‌نامه اداره جلسات هیئت عمومی و هیئت های تخصّصی بدواً به هیئت تخصّصی استخدامی، فرهنگی و آموزشی ارجاع و پس از بررسی و اظهار نظر توسط این هیئت در دستورکار جلسه هیئت عمومی قرار گرفت.

هیئت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ ۱۴۰۵/۴/۲ با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.

رأی هیئت عمومی

هیئت عمومی دیوان عدالت اداری براساس رأی شماره ۱۴۰۴۳۱۳۹۰۰۰۱۲۱۶۶۵۶ مورخ ۱۴۰۴/۵/۲۱ و برمبنای دلایل و مستندات مقرّر در رأی مذکور حکم به ابطال بند ۵ دستورالعمل شماره ۳/۹۷/۴۶۴ مورخ ۱۳۹۷/۹/۱۹ اصلاحیه دستورالعمل ۳۰۰۰  بانک سپه صادر کرده است. با توجّه به طرح تقاضای اعمال ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۲ نسبت به رأی مزبور و تسرّی اثر ابطال مقرره موضوع آن رأی به زمان تصویب، موضوع در جلسه مورخ ۱۴۰۵/۴/۲ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری مطرح شد و مورد بررسی قرار گرفت و اکثریت اعضای هیئت عمومی دیوان عدالت اداری برمبنای اختیار حاصل از حکم مقرّر در قسمت دوم ماده ۳۵ آیین‌نامه اداره جلسات هیئت عمومی و هیئت های تخصّصی دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۳ با اعمال ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۲ نسبت به رأی شماره ۱۴۰۴۳۱۳۹۰۰۰۱۲۱۶۶۵۶ مورخ ۱۴۰۴/۵/۲۱ هیئت عمومی دیوان عدالت اداری موافقت کردند و بر همین اساس بند ۵ دستورالعمل شماره ۳/۹۷/۴۶۴ مورخ ۱۳۹۷/۹/۱۹ اصلاحیه دستورالعمل ۳۰۰۰  بانک سپه مستند به بند ۱ ماده ۱۲ و مواد ۱۳ و ۸۸ قانون دیوان عدالت اداری مصوّب سال ۱۳۹۲ از تاریخ صدور ابطال می‌شود. این رأی براساس ماده ۹۳ قانون دیوان عدالت اداری (اصلاحی مصوّب ۱۴۰۲/۲/۱۰) در رسیدگی و تصمیم‌گیری مراجع قضایی و اداری معتبر و ملاک عمل است.

رئیس هیئت عمومی دیوان عدالت اداری ـ احمدرضا عابدی