به کلیه وزراء و معاونان محترم رئیس‌جمهور و استانداران
در اجرای مواد (۸) و (۱۰) آیین‌نامه چگونگی رفع اختلاف بین دستگاههای اجرایی از طریق سازوکارهای داخلی قوه مجریه (موضوع تصویبنامه شماره ۲۱۲۷۶۷/ت۳۷۵۵۰ک مورخ ۲۷/۱۲/۱۳۸۶)، شیوه‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف دستگاههای اجرایی مشتمل بر (۱۹) ماده و (۱۲) پیوست ابلاغ می‌گردد.
معاون حقوقی و امور مجلس ـ محمدرضا رحیمی
با توجه به اصول (۱۲۴) و (۱۳۴) قانون اساسی و در اجرای مواد (۸)، (۹) و (۱۰) آیین‌نامه چگونگی رفع اختلاف بین دستگاههای اجرائی از طریق سازوکارهای داخلی قوه مجریه (موضوع تصویبنامه شماره ۲۱۲۷۶۷/ت۳۷۵۵۰ک مورخ ۱۳۸۶/۱۲/۲۷ کمیسیون اصل (۱۳۸)) و با توجه به بند «۲۲» ضوابط اجرایی بودجه سال ۱۳۸۷ کل کشور (موضوع تصویبنامه شماره ۲۱۱۹۴۷/ت۳۹۳۶۵هـ مورخ ۱۳۸۶/۱۲/۲۸ هیأت‌وزیران) شیوه‌نامه ذیل به کلیه دستگاههای اجرائی جهت اجرا ابلاغ می‌گردد.
فصل یک ـ کلیات
ماده ۱ـ تعاریف؛ معنی اصطلاحات بکار رفته در این شیوه‌نامه به شرح ذیل است:
آیین‌نامه: آیین‌نامه «چگونگی رفع اختلافات فیمابین دستگاههای اجرایی از طریق سازوکارهای داخلی قوه مجریه» (موضوع تصویبنامه شماره ۲۱۲۷۶۷/ت۳۷۵۵۰ک مورخ ۱۳۸۶/۱۲/۲۷)
دستگاه متقاضی: دستگاه اجرایی که طبق شرایط آیین‌نامه، با رعایت این شیوه‌نامه درخواست رسیدگی نسبت به موضوع اختلاف را از مرجع اختلاف می‌نماید.
دستگاه طرف اختلاف: دستگاه اجرائی که براساس درخواست‌نامه دستگاه متقاضی به عنوان دستگاه طرف اختلاف معرفی می‌شود.
رسیدگی: بررسی موضوع اختلاف توسط مرجع رفع اختلاف حسب تقاضای دستگاه متقاضی، با استفاده از راهکارهای قانونی و سازوکارهای داخل قوه مجریه بویژه براساس اختیارات قانونی مقامات ذیربط قوه مجریه و هیأت دولت.
مرجع رفع اختلاف: مرجع رسیدگی و رفع اختلاف مندرج در مواد ۳، ۲ و ۴ آیین‌نامه که حسب مورد استاندار، رئیس دستگاه ستادی و معاونت حقوقی و امور مجلس رئیس‌جمهور خواهد بود.
معاونت: معاونت حقوقی و امور مجلس ریاست جمهوری.
طرفین اختلاف: دستگاههای متقاضی و طرف اختلاف.
دستگاه مرتبط: دستگاه اجرائی که با توجه به شرح وظایف و اختیارات قانونی آن و حسب تشخیص مرجع رفع اختلاف در موضوع مطروحه، ذینفع، دخیل یا مطلع باشد.
تبصره ـ تعریف سایر اصطلاحات به ترتیبی است که در آیین‌نامه ذکر شده‌است.
ماده ۲ـ معاونت، نمونه درخواست‌نامه و سایر پیوستها را در پایگاه اطلاع‌رسانی الکترونیک در دسترس کلیه دستگاههای اجرایی قرار داده و مراجع رفع اختلاف و طرفین اختلاف طبق نمونه‌ها اقدام خواهند کرد.
ماده ۳ـ دستگاههای اجرایی باید قبل از طرح درخواست‌نامه رسیدگی از مرجع رفع اختلاف، بدواً با توجه به نظریه واحد یا کارشناس حقوقی و در حدود اختیارات مقامات اجرایی و اداری خود نسبت به اتخاذ تصمیم جهت حل و فصل موضوع اقدام نمایند.
فصـل دوم ـ طرح درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف و چگونگی تکمیل آن
ماده ۴ـ در مواردی که علی‌رغم انجام اقدامات موضوع ماده (۳)، اختلاف دستگاههای مربوطه رفع نگردد دستگاه متقاضی با تکمیل «درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف» (طبق پیوست شماره یک) از مرجع رفع اختلاف، درخواست رسیدگی می‌نماید.
ماده ۵ ـ امضاء مکاتبات و نمونه‌ها (به استثناء درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف و اختیارنامه تعقیب درخواست‌نامه که باید به امضاء بالاترین مقام دستگاه اجرایی حسب مورد برسد) بر عهده معاون مربوط بالاترین مقام اجرایی دستگاه متقاضی است که به عنوان نماینده به مرجع رفع اختلاف معرفی می‌شود.
تبصره: کلیه دستگاههای اجرایی باید ظرف یک ماه از ابلاغ این شیوه‌نامه یک کارشناس مجرب و مطلع از مفاد شیوه‌نامه را نیز به عنوان رابط خود با مرجع رفع اختلاف مربوطه معرفی کنند.
ماده ۶ ـ دستگاه متقاضی پس از تکمیل درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف (به‌شیوه مندرج در ذیل درخواست‌نامه رسیدگی) ـ (پیوست شماره یک) مدارک ذیل را باید ضمیمه درخواست‌نامه نماید:
ـ اختیارنامه تعقیب درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف و دفاع (طبق پیوست شماره دو).
ـ لایحه متضمن شرح مستندات و ادله مثبت خواسته.
ـ تصویر کلیه اسناد و ادله ذکر شده درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف
ـ تصویر کلیه مقررات و مستندات قانونی که در درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف به آنها استناد شده است.
ـ تصویر اسناد و ادله حاکی از اقدامات موضوع ماده (۳)
اسناد فوق‌الذکر باید ممهور به مهر دستگاه متقاضی گردیده باشد.
ماده ۷ـ دستگاه متقاضی درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف را پس از تکمیل و همراه مدارک ضمیمه به دبیرخانه مرکزی مرجع رفع اختلاف تسلیم و رسیدی مشتمل بر تاریخ ثبت اولیه دریافت خواهدنمود. چنانچه مرجع رفع اختلاف، نقصی در نحوه تکمیل درخواست‌نامه و ضمائم تسلیمی دستگاه متقاضی مشاهده نماید قبل از ثبت پرونده، به‌موجب اعلامیه تکمیل درخواست‌نامه (طبق پیوست شماره چهار) ضمن بیان نقص یا نقایص، لزوم تکمیل درخواست‌نامه ظرف مهلت مقرر در اعلامیه را به معاون یا مقام مجاز متذکر خواهد شد. چنانچه دستگاه مربوطه ظرف مهلت مقرر نسبت به تکمیل پرونده اقدام ننماید و یا با ذکر دلیل موجه درخواست تمدید مهلت نکند، مرجع رفع اختلاف به موجب اعلامیه «رد درخواست‌نامه رسیدگی به جهت عدم رفع نقص» (طبق پیوست شماره پنج) مراتب را به دستگاه متقاضی ابلاغ خواهد نمود. چنانچه مرجع رفع اختلاف درخواست‌نامه و ضمائم آن را کامل تشخیص دهد، نسبت به تشکیل و ثبت پرونده اقدام نموده و به پرونده مزبور، شناسه رقمی اختصاص خواهد داد. این شناسه به ترتیب مرکب از شناسه مرجع رفع اختلاف (براساس شناسه‌های اختصاص یافته به دستگاههای اجرایی مندرج در پیوست شماره سه) و سال طرح درخواست‌نامه و شماره عددی اختصاصی به پرونده ثبت شده (از سمت چپ به راست) خواهد بود. کلیه مکاتبات مربوط به پرونده باید با درج شناسه مربوط انجام شود.
ماده ۸ ـ مرجع رفع اختلاف برای کلیه درخواستها و پرونده‌ها دفتر ثبت اوقات تشکیل داده و به محض ثبت هر درخواست‌نامه، اوقات مربوط به رسیدگی اعم از اوقات احتیاطی و اوقات رسیدگی را تعیین و درج خواهد کرد.
تبصره ـ در مواردی که مرجع رفع اختلاف استاندار می‌باشد مسئول رسیدگی به امور فوق مسئول دفتر استاندار و در مواردی که مرجع رفع اختلاف رئیس دستگاه ستادی یا معاونت است مسئول رسیدگی و انجام امور فوق دفاتر حقوقی مربوط خواهد بود.
ماده ۹ـ مرجع رفع اختلاف پس از تکمیل و ثبت پرونده، ابلاغیه درخواست‌نامه رسیدگی به دستگاه طرف اختلاف (طبق پیوست شماره شش) را همراه با نسخه‌ای از درخواست‌نامه و مدارک ضمیمه آن به دستگاه طرف اختلاف ارسال می‌نماید تا ظرف مهلت ۳۰ روز از تاریخ وصول نسبت به تکمیل و ارسال دفاعیه متضمن لایحه دفاعیه، اختیارنامه تعقیب درخواست رسیدگی و رفع اختلاف و دفاع و مستندات و ادله مثبت دفاع یا ادعا و راهکار مورد نظر اقدام نماید. در صورت لزوم و با درخواست دستگاه طرف اختلاف و تشخیص مرجع رفع اختلاف می‌توان مدت مقرر را بموجب اعلامیه تمدید مهلت (طبق پیوست شماره هفت) تمدید کرد.
تبصره ـ در مواردی که بنابه تشخیص مرجع رفع اختلاف، فوریت پرونده اعمال ترتیب دیگری در تکمیل درخواست‌نامه و رسیدگی را اقتضاء نماید مراتب مطابق نظر مرجع رفع اختلاف انجام خواهدشد.
فصل سوم ـ نحوه رسیدگی و رفع اختلاف
ماده ۱۰ـ مرجع رفع اختلاف ابتدا با توجه به آیین‌نامه درخصوص صلاحیت خود جهت رسیدگی بررسی و رسیدگی کرده و در مواردیکه رسیدگی به اختلاف را در قلمرو اختیارات قانونی خود نداند با صدور اعلامیه رد درخواست رسیدگی به جهت عدم صلاحیت (طبق پیوست شماره هشت) مراتب را به دستگاه متقاضی ابلاغ می‌نماید.
ماده ۱۱ـ در صورت لزوم بنا به تشخیص مرجع رفع اختلاف از دستگاه یا دستگاههای مرتبط با موضوع (طبق پیوست شماره نه) نظرخواهی و رونوشت آن برای طرفین ارسال خواهد شد.
ماده ۱۲ـ چنانچه رسیدگی به موضوع بنا به تشخیص مرجع رفع اختلاف مستلزم حضور طرفین و ارائه توضیح در جلسه مشترک باشد، مرجع رفع اختلاف به موجب اعلامیه «دعوت به جلسه» (طبق پیوست شماره ده) طرفین اختلاف را برای حضور در جلسه با قید تاریخ، محل و دستور جلسه دعوت می‌نماید. عدم حضور هر یک از طرفین مانع از شنیدن اظهارات طرف حاضر نخواهد بود. خلاصه مباحث مؤثر صورت گرفته در صورتجلسه رسیدگی (طبق پیوست شماره یازده) درج و به امضاء نماینده طرفین اختلاف و رئیس جلسه خواهد رسید.
ماده ۱۳ـ در مواردی که ادامه روند اجرایی موجود در موضوع مورد اختلاف به‌تشخیص مرجع و مقامات زیر موجب بروز وضعیت یا خسارات غیرقابل جبران گردد با رعایت قوانین و مقررات مربوط، به ترتیب زیر عمل خواهدشد؛
الف) در مواردی که مرجع رفع اختلاف رئیس دستگاه ستادی است بنا به تشخیص و دستور وی روند اجرایی موجود ممکن است تا زمان مورد نظر متوقف شود.
ب) در مواردی که موضوع در استانداری رسیدگی می‌شود در صورت اختیار قانونی استاندار طبق نظر وی عمل خواهد شد و در صورتی که نیاز به تصمیم مرجع دیگری باشد مراتب جهت اقدام مقتضی به معاونت منعکس خواهد شد.
ج) در مواردی که موضوع توسط معاونت مورد رسیدگی است و طرفین در خصوص توقف روند اجرایی موجود توافق ندارند مراتب به ترتیـبی که معاونت تشخیص دهد انجام خواهد شد.
فصل چهارم ـ صدور تصمیم نامه
ماده ۱۴ـ پس از اختتام رسیدگی، تصمیم‌نامه مرجع رفع اختلاف که باید متضمن موارد ذیل باشد (طبق پیوست شماره دوازده) صادر می‌گردد:
۱ـ دستگاههای طرف اختلاف ۲ـ موضوع اختلاف ۳ـ گردشکار رسیدگی و اقدامات صورت گرفته برای رسیدگی و رفع اختلاف ۴ـ وقایع موضوعی و ادله اثبات آن ۵ ـ احکام قانونی ناظر بر موضوع ۶ ـ مفاد تصمیم‌نامه و اقداماتی که بر مبنای استنادات صورت گرفته باید توسط طرفین انجام گیرد. ۷ـ تعیین روش اجرای تصمیم‌نامه و مرجع اجراء.
ماده ۱۵ـ در مواردی که رفع نهایی اختلاف طبق مقررات در صلاحیت مرجع قانونی دیگری (مانند هیأت وزیران) است تصمیم‌نامه مرجع رفع اختلاف همراه با ارائه راهکار به‌مرجع مربوطه اعلام می‌گردد.
ماده ۱۶ـ رؤسای دستگاه ستادی و استانداران در رسیدگی به پرونده‌های مطروحه، در موارد ابهام، اجمال، تعارض یا اختلاف برداشت از قوانین و مقررات مراتب را همراه با نظریه حقوقی دستگاه متبوع از معاونت استعلام کرده و بر مبنای آن اقدام خواهندکرد.
ماده ۱۷ـ تصمیم‌نامه تنظیمی پس از ثبت در دبیرخانه به تعداد طرفین به علاوه یک نسخه تکثیر و با امضای مرجع رفع اختلاف به طرفین اختلاف ابلاغ می‌شود.
ماده ۱۸ـ طرفین اختلاف باید ظرف یکماه از تاریخ ابلاغ تصمیم‌نامه را اجرا و نتیجه را به مرجع رفع اختلاف منعکس نمایند.
ماده ۱۹ـ در مواردی که رسیدگی و صدور تصمیم‌نامه توسط مراجع موضوع ماده (۲) و (۳) آیین‌نامه انجام می‌گیرد مراجع مزبور در اجرای ماده (۱۰) آیین‌نامه رونوشتی از تصمیم‌نامه را به معاونت ارسال می‌نمایند و در پایان هر سال نیز گزارشی متضمن تعداد پرونده‌های در حال رسیدگی، پرونده رسیدگی شده و جمع ارزش مالی پرونده‌های اخیرالذکر را تهیه و به معاونت اعلام خواهند نمود.
پیوستها: پیوستهای این شیوه‌نامه به ترتیب ذیل عبارت است از:
پیوست شماره یک: درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف
پیوست شماره دو: اختیارنامه تعقیب درخواست‌نامه رسیدگی و رفع اختلاف و دفاع
پیوست شماره سه: شناسه مراجع رفع اختلاف
پیوست شماره چهار: اعلامیه تکمیل درخواست‌نامه
پیوست شماره پنج: اعلامیه رد درخواست‌نامه رسیدگی به جهت عدم رفع نقص
پیوست شماره شش: ابلاغیه درخواست‌نامه رسیدگی به دستگاه طرف اختلاف
پیوست شماره هفت: اعلامیه تمدید مهلت
پیوست شماره هشت: اعلامیه رد درخواست رسیدگی به جهت عدم صلاحیت
پیوست شماره نه: نظرخواهی از دستگاه مرتبط
پیوست شماره ده: اعلامیه دعوت به جلسه
پیوست شماره یازده: صورتجلسه رسیدگی
پیوست شماره دوازده: تصمیم‌نامه مرجع رفع اختلاف
دیدگاه شما